 |
Wolkom op de thûsside fan Feanwâldsterwâl
Feanwâldsterwâl,
is in doarp dat foar in part yn de gemeente Dantumadiel leit en foar in part
yn Tytsjerksteradiel.
" Feanwâlsterwâl
" A little town in the northern part of the Netherlands
|
De Freia,
Als er iets in het leven van feanwoudsters een rol speelde dan was
het de Freia wel, deze oude melkfabriek heeft jaren lang een
belangrijke rol gespeeld in het leven van veel feanwoudsters.
Als jongetje herinner ik mij het volgende:Als jij je verveelde kon
je altijd Koen de melkrijder nog helpen, deze vond dat maar wat
leuk, hij en zijn vrouw hadden geen kinderen gekregen zeer tot hun
spijt. Als kind mocht je dan op de grote wagen mee, die voort
getrokken werd door een echt fries paard, zwart fier en trots.Wij
stonden dan boven op deze grote wagen en hielpen hem dan door de
melkbussen aan te schuiven, nummer bij nummer, want iedere boer had
zijn eigen nummer op de melkbus. Het paard wist precies wanneer
hij weer moest stoppen, het dier kende iedere stop.
Omdat wij hielpen mochten wij ook mee naar de fabriek "de Freia"
dat was voor ons een hele belevenis, want dan mocht je mee de
fabriek in! De melk werd afgeleverd aan de zijkant van de fabriek
hier bevond zich een losperron, wij stapten dan zo de fabriek in,
vooraan in de fabriek stond een vat met karnemelk wel zestig liter
denk ik. Voorts gingen we naar boven waar de melk gezuiverd werd,
het liep langs roestvrijstalen golfplaten waar je als kind zo met je
mond onder kon hangen en de melk zo in je mond liep!
Als kind leek alles zo groot de fabriek en die hele grote hoge
schoorsteen ernaast. Laatst zag ik de restanten terug, alles wat als
kind zo groot leek was nu maar betrekkelijk klein.Deze fabriek
voorzag menigeen uit ons dorp van werk, niet alleen voordelen hadden
we er van, maar ook nadelen.Zomers waren we vergeven van de vliegen
grotendeels veroorzaakt door het smerige spoelwater van "de
Freia, een bruine drab dreef in de sloten naast de Freia.
Ook achter de Freia lagen twee lang gerekte vennen met kroos bedekt
en daar onder inktzwart water .
Op een zonnige dag toen wij uit zondagsschool kwamen besloten wij
een stukje af te snijden langs de Freia, zo naar huis toe.Wij zagen
de mooi groene vennen en dachten dat het gras was, omdat ik het
kleinst was en dus niet snel, pakte ik een steentje en gooide deze
inde richting van het vermeende gras, om te ontdekken dat het wel
erg vloeibaar gras was!
Nadat we van de schrik bekomen waren hebben we maar wat beukennoten
geraapt in de laan achter de Freia.
De Freia zoals hij weer is hersteld in volle glorie in het
openluchtmuseum! Ik herinner mij maar al te goed de prachtige laan
naar de Freia toe met machtige hoge bomen en je rook de fabriek,
hoorde de bedrijvigheid en rook de stoom.
Toen ik deze foto nam herinnerde ik mij weer hoe wij met Koen naar
de fabriek mochten rijden, het was een gemoedelijke tijd waarin je
onbezorgd opgroeide en ik ben blij dat de Freia weer herbouwd is al
is het dan in de stijl zoals hij eens ergens in begin 1900 gebouwd
is.
jilles van de Veen
|
|
|
|
